Aktualności
Jesienne wieczory z dziećmi – budowanie więzi poprzez wspólne zabawy i filmowe seanse.
Gdy dni stają się krótsze, a wieczory dłuższe i chłodniejsze, wiele rodzin spędza więcej czasu w domu. Jesień to idealny moment, by zatrzymać się na chwilę w codziennym pędzie i poświęcić więcej uwagi temu, co najważniejsze – relacjom z najbliższymi. Dla rodziców to wyjątkowa okazja, by zacieśnić więź z dziećmi poprzez wspólne zabawy, rozmowy i wieczorne seanse filmowe. Wystarczy odrobina chęci i czasu, by długie jesienne wieczory zamieniły się w ciepłe, rodzinne wspomnienia.
Znaczenie wspólnej zabawy w budowaniu relacji rodzinnych.
Zabawa to naturalny język dziecka. Poprzez nią uczy się świata, wyraża emocje, rozwija kreatywność i – co szczególnie istotne – buduje poczucie bezpieczeństwa i zaufania. Gdy rodzic angażuje się w zabawę z dzieckiem, daje mu jasny sygnał: „Jesteś dla mnie ważny”. To czas, w którym można naprawdę się spotkać – bez pośpiechu, bez ekranów i codziennych obowiązków.

Pomysły na jesienne zabawy z dziećmi w domu:
- Wieczory gier planszowych.
Gry uczą zasad fair play, cierpliwości, logicznego myślenia i współpracy. Wspólne emocje towarzyszące grze tworzą wspomnienia, które zostają z dziećmi na długo.
- Zabawy kreatywne – rysowanie, malowanie, tworzenie ozdób.
Jesień to świetna inspiracja do tworzenia prac plastycznych – liściaste kolaże, kasztanowe ludziki, domowe lampiony z dyni czy papieru to zajęcia, które angażują całe rodziny.
- Domowe teatrzyki i scenki z życia.
Odegranie krótkiej scenki, wymyślenie bajki lub wspólne czytanie z podziałem na role rozwija wyobraźnię i wzmacnia relację poprzez wspólne przeżywanie emocji.
- Gotowanie – np. pieczenie ciasteczek lub robienie domowej pizzy.
Wspólne przygotowywanie posiłków to nie tylko nauka praktycznych umiejętności,
ale też momenty rozmowy i bliskości.
- Wieczory filmowe z rodziną i rozmowy po seansie.
Dobrze dobrany film może stać się pretekstem do rozmowy na ważne tematy –
o uczuciach, rodzinie, marzeniach czy trudnościach.

Filmy familijne na jesienne wieczory – o rodzinie i relacjach.
Oto kilka propozycji filmów, które nie tylko dostarczą rozrywki, ale też skłonią do refleksji
i rozmów:
- „Cudowny chłopak” (2017)
https://www.filmweb.pl/film/Cudowny+ch%C5%82opak-2017-776387
- „Paddington” (2014)
https://www.filmweb.pl/film/Paddington-2014-595351
- „W głowie się nie mieści” (2015)
https://www.filmweb.pl/film/W+g%C5%82owie+si%C4%99+nie+mie%C5%9Bci-2015-682170
- „Za duży na bajki ” (2022)
https://www.filmweb.pl/film/Za+du%C5%BCy+na+bajki-2022-10002949
- „Za duży na bajki 2” (2024)
https://www.filmweb.pl/film/Za+du%C5%BCy+na+bajki+2-2024-10038735

Międzynarodowy Dzień Dziecka Utraconego
15 października w kalendarzu przypada bardzo szczególny i ważny dzień dla rodziców, których dotknęła strata dziecka. Śmierć dziecka dla każdego z rodziców jest ogromną tragedią, ale nie zawsze czują się oni zrozumiani w tym trudnym doświadczeniu. Dzień Dziecka Utraconego ma uzmysłowić wszystkim ludziom, że zmarłe dzieci nigdy nie zostaną zapomniane przez osieroconych rodziców. Idea obchodów tego Dnia narodziła się w Stanach Zjednoczonych, a za jej twórcę uznawana jest Robyn Bear, która straciła swoje dzieci. Uznała ona, że zarówno rodzice, rodzeństwo jak i dziadkowie potrzebują dnia, który byłby poświęcony zmarłym dzieciom. W wielu krajach organizowane są publiczne akcje i Msze św. za dusze zmarłych dzieci. Rodzice i towarzyszący im bliscy pragną przez to powiedzieć, że doświadczyli ogromnej straty. Symbolem pamięci o Dzieciach Utraconych jest różowo-niebieska wstążka. Jest on znany na całym świecie i łączy rodziców, którzy doświadczyli straty przedwczesnej śmierci swojego dziecka.
W Rzeszowie Grób Dziecka Utraconego usytuowany jest w nowej części cmentarza Wilkowyja. Zbiorowe pogrzeby dzieci utraconych organizowane są dwa razy w roku: 25 marca z okazji Dnia Świętości Życia i 15 października z okazji Światowego Dnia Dziecka Utraconego.

10 października- Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego
W 2025 roku Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zwraca uwagę na temat: „Mental health in humanitarian emergencies” – czyli zdrowie psychiczne w sytuacjach kryzysowych.
Według definicji WHO zdrowie psychiczne to nie tylko brak chorób czy zaburzeń, ale także zdolności człowieka pozwalające mu zaspokajać własne potrzeby, realizować cele, odczuwać radość i satysfakcję z życia. Obejmuje ono również umiejętność budowania i utrzymywania pozytywnych relacji z innymi oraz umiejętność aktywnego uczestnictwa w życiu społecznym. Prawidłowe funkcjonowanie psychiczne odgrywa kluczową rolę w ogólnym stanie zdrowia, ponieważ problemy natury psychicznej wpływają na kondycję fizyczną, samopoczucie, efektywność zawodową oraz relacje z otoczeniem.
Zdrowie psychiczne w kryzysie wojny, katastrofy naturalnej, przemocy, migracji czy nagłej utracie poczucia bezpieczeństwa – wszystkie te sytuacje mają ogromny wpływ na naszą psychikę.
Według WHO:
- nawet 1 na 5 osób dotkniętych kryzysem humanitarnym doświadcza zaburzeń psychicznych, takich jak depresja, lęk czy PTSD,
- do 15% osób przechodzi epizod depresji lub zaburzeń lękowych w pierwszym roku po kryzysie,
- osoby dotknięte traumą są nawet 3 razy bardziej narażone na rozwój zaburzeń psychicznych niż ogół populacji.
Najczęstsze reakcje psychiczne na kryzys:
- silny lęk, ataki paniki, trudności z oddychaniem,
- bezsenność, koszmary, trudności z koncentracją,
- poczucie winy, bezradności lub izolacja od innych,
- objawy somatyczne (ból głowy, brzucha, napięcie mięśni).
To normalne reakcje na trudne sytuacje. Nie oznaczają one słabości – oznaczają, że umysł i ciało reagują na ekstremalne obciążenia.
Jak możemy o siebie zadbać?
- Znaleźć czas na odpoczynek i wystarczającą ilość snu.
- Otaczać się ludźmi wzbudzającymi pozytywne emocje i wspierającymi.
- Dawać sobie pozwolenie na odczuwanie i wyrażanie różnych emocji.
- Mówić o swoich uczuciach.
- Znaleźć źródło negatywnych emocji i próbować coś zmienić.
- Znaleźć odpowiedni sposób na radzenie sobie ze stresem.
- Znaleźć pasję, która pozwoli odciąć się od codziennego pędu.
- Nauczyć się odpuszczać.
Wielu ludzi wokół nas doświadcza różnych trudności związanych ze zdrowiem psychicznym. Najbardziej naturalną formą pomocy, jaką możemy im zaoferować, jest okazanie empatii i życzliwości. Osoby te potrzebują obecności drugiego człowieka i autentycznych, spokojnych reakcji. Niekiedy zwykła rozmowa może okazać się wystarczającym wsparciem. Ważne jednak, by nie wywierać presji i nie umniejszać znaczenia przeżywanych emocji. Formą pomocy może być także zachęcenie do skorzystania z profesjonalnego wsparcia psychologicznego. Choć często budzi to niepokój lub opór, bywa kluczowym krokiem do odzyskania równowagi i lepszego samopoczucia. Warto więc towarzyszyć bliskim w takiej decyzji i wspierać ich na każdym etapie.
Jeśli Ty sam lub ktoś Ci bliski potrzebuje pomocy, warto sięgnąć po wsparcie, które jest łatwo dostępne:
- Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę: 116 111
- Telefon Zaufania dla Dorosłych: 116 123
- Antydepresyjny Telefon Zaufania Fundacji ITAKA: 22 484 88 01
Zapraszamy do zapoznania się z danymi statystycznymi sporządzonymi i zebranymi przez Centrum Psychoterapii Pokonaj Lęk w latach 2020-2024 https://pokonajlek.pl/zdrowie-psychiczne-polakow/
Międzynarodowy Dzień bez Przemocy - w stronę empatii. Jak rozwijać ją u dziecka?

Międzynarodowy Dzień Bez Przemocy obchodzony jest 2 października, w dniu urodzin Mahatmy Gandhiego, przywódcy indyjskiego ruchu niepodległościowego oraz pioniera filozofii i strategii bez przemocy. Święto ustanowione 15 czerwca 2007 roku przez Zgromadzenie Ogólne ONZ, jest okazją do „szerzenia przesłania o niestosowaniu przemocy, w tym poprzez edukację i podnoszenie świadomości społecznej”.
W dzisiejszych czasach można mieć wrażenie, że przemoc jest wszechobecna. Widzimy ją na ulicach, w telewizji i internecie, niestety bardzo często spotykamy się z nią także w szkołach i domach. Niepokojącym zjawiskiem jest wzrost przemocy wśród najmłodszych. Warto zastanowić się nad przyczynami stosowania przemocy, jej skutkami i konsekwencjami dla społeczeństw, poznać spojrzenie samych dzieci na ten temat. Ukierunkowanie oddziaływań wychowawczych na rozwój empatii u dzieci i młodzieży wydaje się być skutecznym sposobem w procesie hamowania przemocy.
Empatia w literaturze przedmiotu definiowana jest jako zespół emocjonalnych reakcji na cudzy stan, związanych z odpowiednim rozumieniem sytuacji innych osób, zawiera więc w sobie aspekt emocjonalny i poznawczy. Jest jedną z najważniejszych umiejętności społecznych i warunkiem prawidłowego funkcjonowania dziecka w grupie rówieśniczej.
Co nam daje empatia ?
- budowanie i podtrzymywanie satysfakcjonujących relacji z innymi ludźmi;
- łatwiejsze rozwiazywanie konfliktów i nieporozumień z uwagi na rozumienie punktu widzenia drugiej strony konfliktu;
- większą akceptację przez innych;
- rozwija postawę prospołeczną: szacunek do drugiego człowieka, respektowanie praw innych, umiejętność szukania porozumienia, reagowanie na ludzką krzywdę;
- uczy nowych strategii radzenia sobie w trudnych sytuacjach;
- wykształca lepsze mechanizmy samoregulacji, samokontroli i zarazem samoświadomości.
Rozwijając w dziecku empatię, tworzymy przestrzeń do funkcjonowania
w świecie społecznym i wyposażamy dziecko w zasoby, których obecność pozwoli na radzenie sobie w wielu trudnych sytuacjach.
Skąd się bierze empatia ?
Mechanizm uczenia się rozpoznawania nastrojów i uczuć oraz rozumienia intencji drugiego człowieka wyjaśniło odkrycie, na początku lat 90 ubiegłego wieku, neuronów lustrzanych w mózgu. Lustrzane komórki nerwowe są neuronalną podstawą służącą spostrzeganiu zarówno siebie, jak i innych osób. Pozwalają na tworzenie wyobrażeń własnego „ja” i innych, umożliwiają swoisty wgląd
w doświadczenia drugiego człowieka, uaktywniają się wówczas, gdy wykonujemy jakąś czynność, ale też wtedy, gdy tę czynność obserwujemy w wykonaniu innej osoby, wówczas, gdy sami doświadczamy emocji, ale też wtedy, kiedy widzimy kogoś przeżywającego takie emocje. Rozwój nerwowego układu lustrzanego możliwy jest dzięki relacjom międzyludzkim.
Empatia nie jest wrodzona, aby dać dziecku szansę na jej rozwój – rodzice
i wychowawcy powinni nawiązywać właściwe relacje z dzieckiem zaraz po narodzinach i w pierwszych latach życia. Mózg małego dziecka uczy się empatii poprzez obserwację i naśladownictwo zachowań dorosłych.
Trenowanie empatii u dzieci na wczesnym etapie rozwoju jest szczególnie ważne, ponieważ powinniśmy dążyć do wykształcenia u dzieci odpowiednich nawyków (automatyzmów), gdyż w późniejszym wieku cecha ta będzie mniej podatna na kształtowanie.
Jak rozwijać empatię u małych dzieci?
- Prosta zasada – dajmy dziecku dobry przykład!
- Czytajmy dziecku bajki i książki - to dobry sposób na pokazanie dziecku perspektywy drugiej osoby (dla starszego dziecka pomocne jest czytanie
z podziałem na role). - Odgrywajmy scenki, w których dorosły i dziecko będzie miało do odegrania fragment sytuacji z życia. Następnie warto omówić sytuację z uwzględnieniem emocji i zachowań każdego z uczestników zdarzenia.
- Wzmacniajmy naturalne zachowania. Bardzo często dziecko reaguje
w sposób empatyczny, na przykład widząc smutek osoby bliskiej. Wówczas jedyne co musimy zrobić, to wspierać jego inicjatywę. - Rozmawiajmy o emocjach, potrzebach i nastrojach. Naucz dziecko nazywania przeżywanych stanów emocjonalnych oraz pomóż w ich wyrażaniu. Dzięki temu dziecko lepiej zrozumie własne uczucia i będzie bardziej uważne na to, co dzieje się w otoczeniu.

Nie zapominajmy, że aby móc w dziecku rozwijać empatię sami potrzebujemy znaleźć ją w sobie!
Ośrodek Adopcyjny w Rzeszowie poleca serię książeczek dla dzieci: „Przyjaciele Żyrafy. Bajki o empatii”. Autor, Aneta Ryfczyńska i Joanna Berendt.
66% nastolatków w Polsce doświadcza przemocy ze strony rówieśników!

66% nastolatków w Polsce doświadcza przemocy ze strony rówieśników. Dane pochodzą z raportu Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę pn. Diagnoza przemocy wobec dzieci w Polsce z 2023 r.
Pamiętajmy, że przemoc to nie tylko fizyczne ataki. Przemoc rówieśnicza to także wyzwiska, poniżanie, cyberprzemoc i wykluczanie. Taka przemoc zostawia głębokie ślady. Może prowadzić do depresji, niskiego poczucia własnej wartości, lęków, trudności w nauce i relacjach. Często jej skutki nie kończą się z ostatnią klasówką - zostają z dzieckiem także w dorosłym życiu. Nie dla wszystkich dzieci pobyt
w szkole jest bezpiecznym miejscem. Szczególnie doświadczanie przez dzieci hejtu w internecie trwa
o wiele dłużej i przenosi się do pozostałych obszarów życia młodego człowieka.
W dniach 23–26 września 2025 (formuła hybrydowa) odbędzie się 19 Międzynarodowa Konferencja
„Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w internecie”. Jest to największe w Polsce cykliczne wydarzenie dotyczące bezpieczeństwa dzieci online. Organizowane od 2006 roku przez Polskie Centrum Programu Safer Internet (tworzone przez NASK Państwowy Instytut Badawczy oraz Fundację Dajemy Dzieciom Siłę). Konferencja co roku gromadzi setki osób z branży edukacyjnej, administracji publicznej, organizacji pozarządowych oraz sektora technologicznego. W dniach 25 – 26 września odbędą się webinary dostępne on - line. Wśród tematów znajdziemy m.in.:
- Dorastanie w sieci – jak rozmawiać o seksualności, uwodzeniu online i pornografii,
- Mediacja rówieśnicza wobec cyberprzemocy - praktyczne aspekty wprowadzania mediacji rówieśniczych do szkoły,
- Od bezsilności do mobilizacji: pięć segmentów polskich rodziców wobec bezpieczeństwa dzieci w sieci,
- Internet a Zdrowie Psychiczne – Algorytmy, Uzależnienia, Smartfony w Szkole,
- Siła więzi jako czynnik chroniący przed zagrożeniami online,
- Cyfrowy świat dzieci i nastolatków – Jak chronić przed nadmiarem ekranów?,
- Sieciaki: przeciwdziałanie zagrożeniom online u dzieci wczesnoszkolnych.
Udział w konferencji jest bezpłatny.
Zachęcamy do wzięcia udziału w tym wydarzeniu.
Link do rejestracji: https://konferencja.saferinternet.pl/rejestracja









